edebiyatokyanus
İÇERİK  
  ANA SAYFA
  YAZILAR
  ARAŞTIRMA-İNCELEME
  SÖYLEŞİ
  DENEME
  ATTİLA İLHAN
  ATTİLA İLHAN-KÖŞE YAZILARI
  => 'Havanda Su Dövülüyor' -Attilâ İLHAN
  => Madalyonun Arka Yüzü-Attila İlhan
  => 'Deve' mi, Yoksa 'Kuş' mu?-Attila İlhan
  => Hadi, Konuşsana İsmet Paşa!.-Attila İlhan
  => İkisi de, Sağlam NATO'cu!..-Attila İlhan
  => 'Akbaba Operasyonu' ve Sonrası-Attila İlhan
  => Seç Seçebildiğini!- Attilâ İLHAN
  => Gâzi'nin 'Dev Yalnızlığı-Attilâ İLHAN
  => Gâzi'nin 'Solculuğu'!..- Attilâ İLHAN
  => Gâzi'nin Solculuğu!(2)-Attilâ İLHAN
  => 'Reis Paşa'nın, Gelecek Tasarımı!-Attilâ İLHAN
  => 'Avrasya'nın NATO'su!-Attilâ İLHAN
  => 'Kökü Dışarda Demokrasi!.-Attilâ İLHAN
  => 'Batı'ya Parmak Kaldırmak-Attilâ İLHAN
  => Amaç Ülkeyi, 'Batı Çizgisi'nde Tutmak-Attilâ İLHAN
  => Senin 'Batılılaşma' Dediğin-Attilâ İLHAN
  => Batılılaşma, Bir tuzak- Attilâ İLHAN
  => Aysberg'in Görünmeyen Kısmı-Attilâ İLHAN
  => Intibah Basladi- Attilâ İLHAN
  => Ilericiligin Böylesi - Attilâ İLHAN
  => Gençler Müdafai Hukuk’ta Birlesmeli-Attilâ İLHAN
  => Usakligin Zirvesindeki Komprador Aydinlar-Attilâ İLHAN
  => 'Biz e Sözümüz Var!-Attilâ İLHAN
  => 'Cumhuriyet Disiplini-Attilâ İLHAN
  => 'Darbe' İçin 'Halkı Kullanmak-Attilâ İLHAN
  => 'Değişme' Var da, 'Sandıkları' Değil-Attilâ İLHAN
  => 'Dengeler' Değişiyor mu-Attilâ İLHAN
  => 'Dibe Vurmak' mı?-Attilâ İLHAN
  => 'Doğu/Batı İkiliği' Olmasın?-Attilâ İLHAN
  => Gidinin 'Dünya Bankası!..-Attilâ İLHAN
  => Yeni 'Durum'a, Eski 'Senaryo'-Attilâ İLHAN
  => Gazi ve Filistin-Attilâ İLHAN
  => 'Emperyalizm'in Son Aşaması?-Attilâ İLHAN
  => 'Türkçülüğün' Yeri 'Solda' mı-Attilâ İLHAN
  => Faşizim Kimin Sloganı-Attilâ İLHAN
  => 'Ay/Yıldızı' Sildirtecek miyiz?-Attilâ İLHAN
  => 'Film Çöplüğü'-Attilâ İLHAN
  => 'Yoksul'a, 'Sınıf Atlama' Yolu: 'Futbol!-Attilâ İLHAN
  => 'Futbolcu'nun, 'Entel'e Verdiği 'Ders'-Attilâ İLHAN
  => Futbolu'nun 'Lağım Çukuru'- Attilâ İLHAN
  => Seni, Ben Mahvederim, İsmet- Attilâ İLHAN
  => Gâzi'nin 'Tespit'i- Attilâ İLHAN
  => 'Reis Paşa', Doğru Görmüştü
  => Gâzi'nin 'Tasarımı': 'Devlet Sosyalizmi'- Attilâ İLHAN
  => 'Times Anlaşması' - Attilâ İLHAN
  => 'Türkçü'nün 'Ülkücü'ye Tepkisi-Attilâ İLHAN
  => Halka Söylemeye Dilleri Varmıyor-Attilâ İLHAN
  => 'Hancı Sarhoş, Yolcu Sarhoş-Attilâ İLHAN
  => Demokrasi Kamuflajı- Attilâ İLHAN
  => Avrasya'da dolaşan Hayalet:'Galiyef'-Attila İlhan
  => ...'Ilımlı' mı?.. Yoksa 'Bağımlı' mı?..-ATTİLA İLHAN
  => 'İlk Meclis'in Solculuğu-Attilâ İLHAN
  => Kimin 'İmparatorluğu'-Attilâ İLHAN
  => 'Irk Milliyetçiliği' Değil, 'Yurt Milliyetçiliği'-ATTİLA İLHAN
  => İşin Ucu 'Nereye' Dayanırdı-Attilâ İLHAN
  => İthal Malı' Demokrasi- Attilâ İLHAN
  => İt Ürür, 'Tarih' Yürür-Attilâ İLHAN
  => İzin Arzuhali-Attilâ İLHAN
  => 'Karen Fogg Dosyası-ATTİLA İLHAN
  => İyi ki, Bugünleri Görmediler-ATTİLA İLHAN
  => Perinçek 'i tanımazdım: tanımış oldum-ATTİLA İLHAN
  => Kimlerin, Elinde Kalmıştık-ATTİLA İLHAN
  => 'Tatlısu Frengi' Kim? 'Tatlısu Türkü' Kim-ATTİLA İLHAN
  => Sol' Yoksa, 'Demokrasi' de Yok!-ATTİLA İLHAN
  => Üstelik, Adı 'Liberal', Soyadı 'Demokrasi ATTİLA İLHAN
  => 'Mazlumlar Enternasyonali' mi?-Attilâ İLHAN
  => Parola Vatan, İşareti Namus-ATTİLA İLHAN
  => Haklı Bir Milliyetçilik-Cengiz İlhan
  => Şiir Arşivi
  E-KİTAP
  ANSİKLOPEDİK
  SATRANÇ VİDEO DERSLERİ DÖKÜMANLAR
  SATRANÇ OYNA
  ŞİİR
  DİL ANLATIM TÜRK EDEBİYATI - LİSE KAYNAK
  EDEBİYAT RADYO
  EDEBİYATIMIZDA ŞİİR ROMAN ÖYKÜ (dinle)
  100 TEMEL ESER (dinle)
  100 TÜRK EDEBİYATÇISI (dinle)
  SESLİ KİTAPLAR
  FOTOĞRAF ÇILIK
  E-DEVLET
  EĞİTİM YÖNETİMİ DENETİMİ
  RADYO TİYATROSU
  ÖĞRETMEN KAYNAK
  EDEBİYAT TV
  SÖYLEŞİLER - BELGESELLER TV
  RADYO KLASİK
  TÜRKÜLER
  GAZETELER MANŞETLER
  ÖYKÜ ANTOLOJİSİ
  DERGİLER - KİTAPLAR - KÜTÜPHANELER
  E-DERGİ
  KİM KİMDİR BİYOGRAFİLER
  ZİYARETÇİ DEFTERİ
  İLETİŞİM
  EDEBİYAT OKYANUS
'Film Çöplüğü'-Attilâ İLHAN

'Film Çöplüğü'

 

Aksi gibi, 'Wellcome Missori' yıllarında, 'Vatan'ın sinema eleştirmeniydim; işim gücüm, Beyoğlu'nda seans kovalayıp, film izlemek: iyi kötü ayırmayıp, hepsine gidiyorum; ayıptır söylemesi, hepsi de Hollywood filmi ! Arada Fransızların yada Italyanların bir filmi ya oynar ya oynamaz; Sovyet filmi göstermek vatana ihanetle bir tutuluyor; buna mukabil, Hollwood'ın en sıradan, en kötü filmlerine bile (altı kısımlık-C serisi) ekranlarımızda yer hazır. Halime bakar mısınız?

Ben ki, toplumcu gerçekçiyim; her eserin, insan/toplum/doğa üçgenini ve bunların kendileriyle ve birbirleriyle münasebetlerini- diyalektik yöntemle - işlenmesini savunuyorum; bütün'meselesi', gişe hasılatı olan (Box/Office) Hollywood filmlerini neresinden tutabilir, nasıl değerlendirebilirim: O dönem 'Şişli Sosyetesi'nin ağzı açık seyrettiği pek çok filmi - bunlara Rita Hayworth'ın 'Gilda'sı dahil- yermişimdir; haklıydım da !... Hele savaş ertesi Sovyet, Japon ve Italyan sineması ile kıyaslanırsa, Hollywood süslü bir zavallılık içindeydi: tipik bir 'şablon' sineması yapıyordu; 'iş yapan reçeteler' belli, bütün mesele, bu reçeteleri, 'iş yapan' hangi yıldızla gerçekleştirebileceğinde! 'Amerikan Rüyası' en çok işlenen konu, o da bir masal; filme yoksul ve zengin iki ayrı ve zıt karakterle başlar, film boyunca çatıştırır, sonunda ikisini evlendirip 'happy end'e bağlarsın! Onlar erdi muradına, biz çıkalım...

Hollywood sinemasının ana fikri, her ne kadar onlar 'eğlendirmek' dersede seyirciyi 'düşündürmemek'tir; bir de elbet, başka halkları, Made in USA hayat tarzına ve 'mallarına' alıştırmak! Bu konudaki başarı derecesini ölçmek için, çevrenizdeki gençlere bakmanız yetmiyor mu?


'Techno' birer masal!..
Bilgisayar teknolojisinin kullanılmaya başlaması,- biraz da televizyonun da zorlamasıyla- Hollywood'ı başka bir arayışa itti: artık, anlattıkları, 'techno' birer masal; başka türlü söylersek, filmde anlatılan -yani konu- önemini büsbütün kaybetti; aslolan, 'özel efektler', bunların mümkün mertebe aklın alamayacağı türden olması: bir manada, Post/Modernizm, yani 'Yeni Dünya Düzeni' sacayağının üçüncü ayağı, öteki sanat dallarında yaptığını, sinemada da yapıyor; film kahramanları 'kimliklerini' ve 'aidiyetlerini' bütünüyle yitirip, neredeyse bir rakam, bir harf düzeyine iniyorlar: 'Karakterler', eski ' şablon'dan ya da hayatın içinden, 'tanıdık' tipler olmaktan çıkıp sırasına göre ya 'yaratık' uzaylılar, ya 'mitologya' tanrıları, ya dinazor veya benzeri 'canavarlar', ya da geleceğin yarı insan yarı robot cyborg'ları olmadılar mı? Ezkaza, ayakları yere değecek olsa, dakikasında işi bazen korku filmlerine, bazen de biçim inceliklerine döküp, 'seyirciyi düşündürmekten', yine de vebadan kaçar gibi kaçmıyorlar mı? Hem niye ben konuşuyorum canım, günümüzün sinema yazarlarından birisi, geçtiğimiz sinema yılını değerlendirirken, benzer bir 'tespit' yapmış!

"...her alandeki tercihlerimizden zevklerimize kadar hayatımızı belirleyen modaların, modellerin ve mitosların kaynağı olan Amerikan filmlerinin evrensel kültüre vurduğu damganın iyice yoğunlaştığı bir yılı daha tamamladık Yedinci sanatta!..."

"...modern Amerikan toplumuna özgü ahlaki standartların ve geçerli değerlerin dümen suyundaki Hollywood filmleri, çoğu önceden denenmiş, tutmuş, sakızlaşmış konu ve temalarıyla kalıplaşmış iyi kötü kahramanların çevresinde gelişen, beylik heyecan/gerilim öyküleriyle, çoğu kez aklımızı, gönlümüzü çekmese de, onca zamanımızı ve paramızı aldı yine, belleğimizdeki film çöplüğünü çoğaltarak!..." (Sungu Çapan, 2 Ocak 1998, Cumhuriyet)

Dikkat isterim, ne diyor: 'Film Çöplüğü': tam kelimesi budur!


Meselenin 'bam teli'!...
Geldik mi, meselenin bam teline!

1997 yılı boyunca, Haftalık Sinema Gazetesi'nin verdiği rakamlara göre, 150/160 kadar 'yabancı' film gösterime girerken, afişe çıkabilen 'yerli' filmlerin sayısı 14'te kalmış; yıl boyunca gösterilen filmlerin yüzde 81'i ( evet, seksen biri) Amerikan, yüzde 13'ü (evet,on üçü) Türk, yüzde 6'sı da Avrupa ( ve Latin Amerika) filmiymiş!...Rakamların yeterince açıkladığı bu vahim durum, gerçekte, sizce neyi gösteriyor?

Bir kere, ülkemizde kültür politikasını yönetenlerin ne kadar 'sorumsuz' davrandığını! Amerikan Sineması, Türkiye film piyasasını silindir gibi ezip geçerken, iktidar, bu sinemanın ödediği yüzde 26 rüsumu yüzde 10'a indirerek, yüzde 10 rüsum ödemek mecburiyetine soktuğu Türk filmleriyle 'eşitliyor' : hakseverlik bunu gerektirirmiş de ondan!

Oysa geçen günkü, 'fil ile serçe' benzetmesi, bu 'eşitlik'in kime çalışacağını yeterince aydınlatmadıysa; 1997 yılı sinema mevsimi içindeki 'yüzdeler', kime yaradığını açık ve seçik göstermiyor mu? Hesapça, ecnebi filmler, Türk filmleriyle gösterime girmekte 'eşit', ama ne olmuş, ödediği rüsum yüzde 25 olduğu halde, sinemalardan Türk filmlerini silmiş süpürmüş; Türkiye beyazperdeleri üzerindeki mutlak egemenliğini ilan etmiş! 'Fil ile serçe'ye 'eşitlik' tanıdın mı, sonucun ne olacağı, kör kör parmağım gözüne!.. Bu yetmezmiş gibi, 'eşitlik' vergi alanında da olsun diye, Türkiye'ye 'ecnebi' filmlerden alınan rüsumun indirilmesi, Türk filmlerinden de rüsum alınması dayatılıyor; 'Atatürk'çü, laik ve 'alafranga' koalisyon sayesinde, başarı da kazanılıyor: 'fil ile serçe'ye 'dayatılmış' bu yani 'eşitliğin' getireceği sonuşlar, bana kalırsa, belleklerimizdeki 'film çöplüğünü', iyice genişletmekten başka bir işe yaramayacaktır.

Attila İlhan

12.1.1998 Cumhuriyet Gazetesi
 
 
 

İLETİŞİM edebiyatokyanus@gmail.com  
   
Reklam  
   
edebiyatokyanus 361701 ziyaretçi (691176 klik) kişi burdaydı!
=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=