edebiyatokyanus
İÇERİK  
  ANA SAYFA
  YAZILAR
  ARAŞTIRMA-İNCELEME
  SÖYLEŞİ
  DENEME
  ATTİLA İLHAN
  ATTİLA İLHAN-KÖŞE YAZILARI
  => 'Havanda Su Dövülüyor' -Attilâ İLHAN
  => Madalyonun Arka Yüzü-Attila İlhan
  => 'Deve' mi, Yoksa 'Kuş' mu?-Attila İlhan
  => Hadi, Konuşsana İsmet Paşa!.-Attila İlhan
  => İkisi de, Sağlam NATO'cu!..-Attila İlhan
  => 'Akbaba Operasyonu' ve Sonrası-Attila İlhan
  => Seç Seçebildiğini!- Attilâ İLHAN
  => Gâzi'nin 'Dev Yalnızlığı-Attilâ İLHAN
  => Gâzi'nin 'Solculuğu'!..- Attilâ İLHAN
  => Gâzi'nin Solculuğu!(2)-Attilâ İLHAN
  => 'Reis Paşa'nın, Gelecek Tasarımı!-Attilâ İLHAN
  => 'Avrasya'nın NATO'su!-Attilâ İLHAN
  => 'Kökü Dışarda Demokrasi!.-Attilâ İLHAN
  => 'Batı'ya Parmak Kaldırmak-Attilâ İLHAN
  => Amaç Ülkeyi, 'Batı Çizgisi'nde Tutmak-Attilâ İLHAN
  => Senin 'Batılılaşma' Dediğin-Attilâ İLHAN
  => Batılılaşma, Bir tuzak- Attilâ İLHAN
  => Aysberg'in Görünmeyen Kısmı-Attilâ İLHAN
  => Intibah Basladi- Attilâ İLHAN
  => Ilericiligin Böylesi - Attilâ İLHAN
  => Gençler Müdafai Hukuk’ta Birlesmeli-Attilâ İLHAN
  => Usakligin Zirvesindeki Komprador Aydinlar-Attilâ İLHAN
  => 'Biz e Sözümüz Var!-Attilâ İLHAN
  => 'Cumhuriyet Disiplini-Attilâ İLHAN
  => 'Darbe' İçin 'Halkı Kullanmak-Attilâ İLHAN
  => 'Değişme' Var da, 'Sandıkları' Değil-Attilâ İLHAN
  => 'Dengeler' Değişiyor mu-Attilâ İLHAN
  => 'Dibe Vurmak' mı?-Attilâ İLHAN
  => 'Doğu/Batı İkiliği' Olmasın?-Attilâ İLHAN
  => Gidinin 'Dünya Bankası!..-Attilâ İLHAN
  => Yeni 'Durum'a, Eski 'Senaryo'-Attilâ İLHAN
  => Gazi ve Filistin-Attilâ İLHAN
  => 'Emperyalizm'in Son Aşaması?-Attilâ İLHAN
  => 'Türkçülüğün' Yeri 'Solda' mı-Attilâ İLHAN
  => Faşizim Kimin Sloganı-Attilâ İLHAN
  => 'Ay/Yıldızı' Sildirtecek miyiz?-Attilâ İLHAN
  => 'Film Çöplüğü'-Attilâ İLHAN
  => 'Yoksul'a, 'Sınıf Atlama' Yolu: 'Futbol!-Attilâ İLHAN
  => 'Futbolcu'nun, 'Entel'e Verdiği 'Ders'-Attilâ İLHAN
  => Futbolu'nun 'Lağım Çukuru'- Attilâ İLHAN
  => Seni, Ben Mahvederim, İsmet- Attilâ İLHAN
  => Gâzi'nin 'Tespit'i- Attilâ İLHAN
  => 'Reis Paşa', Doğru Görmüştü
  => Gâzi'nin 'Tasarımı': 'Devlet Sosyalizmi'- Attilâ İLHAN
  => 'Times Anlaşması' - Attilâ İLHAN
  => 'Türkçü'nün 'Ülkücü'ye Tepkisi-Attilâ İLHAN
  => Halka Söylemeye Dilleri Varmıyor-Attilâ İLHAN
  => 'Hancı Sarhoş, Yolcu Sarhoş-Attilâ İLHAN
  => Demokrasi Kamuflajı- Attilâ İLHAN
  => Avrasya'da dolaşan Hayalet:'Galiyef'-Attila İlhan
  => ...'Ilımlı' mı?.. Yoksa 'Bağımlı' mı?..-ATTİLA İLHAN
  => 'İlk Meclis'in Solculuğu-Attilâ İLHAN
  => Kimin 'İmparatorluğu'-Attilâ İLHAN
  => 'Irk Milliyetçiliği' Değil, 'Yurt Milliyetçiliği'-ATTİLA İLHAN
  => İşin Ucu 'Nereye' Dayanırdı-Attilâ İLHAN
  => İthal Malı' Demokrasi- Attilâ İLHAN
  => İt Ürür, 'Tarih' Yürür-Attilâ İLHAN
  => İzin Arzuhali-Attilâ İLHAN
  => 'Karen Fogg Dosyası-ATTİLA İLHAN
  => İyi ki, Bugünleri Görmediler-ATTİLA İLHAN
  => Perinçek 'i tanımazdım: tanımış oldum-ATTİLA İLHAN
  => Kimlerin, Elinde Kalmıştık-ATTİLA İLHAN
  => 'Tatlısu Frengi' Kim? 'Tatlısu Türkü' Kim-ATTİLA İLHAN
  => Sol' Yoksa, 'Demokrasi' de Yok!-ATTİLA İLHAN
  => Üstelik, Adı 'Liberal', Soyadı 'Demokrasi ATTİLA İLHAN
  => 'Mazlumlar Enternasyonali' mi?-Attilâ İLHAN
  => Parola Vatan, İşareti Namus-ATTİLA İLHAN
  => Haklı Bir Milliyetçilik-Cengiz İlhan
  => Şiir Arşivi
  E-KİTAP
  ANSİKLOPEDİK
  SATRANÇ VİDEO DERSLERİ DÖKÜMANLAR
  SATRANÇ OYNA
  ŞİİR
  DİL ANLATIM TÜRK EDEBİYATI - LİSE KAYNAK
  EDEBİYAT RADYO
  EDEBİYATIMIZDA ŞİİR ROMAN ÖYKÜ (dinle)
  100 TEMEL ESER (dinle)
  100 TÜRK EDEBİYATÇISI (dinle)
  SESLİ KİTAPLAR
  FOTOĞRAF ÇILIK
  E-DEVLET
  EĞİTİM YÖNETİMİ DENETİMİ
  RADYO TİYATROSU
  ÖĞRETMEN KAYNAK
  EDEBİYAT TV
  SÖYLEŞİLER - BELGESELLER TV
  RADYO KLASİK
  TÜRKÜLER
  GAZETELER MANŞETLER
  ÖYKÜ ANTOLOJİSİ
  DERGİLER - KİTAPLAR - KÜTÜPHANELER
  E-DERGİ
  KİM KİMDİR BİYOGRAFİLER
  ZİYARETÇİ DEFTERİ
  İLETİŞİM
  EDEBİYAT OKYANUS
Kimlerin, Elinde Kalmıştık-ATTİLA İLHAN


 
     Söyleşi
                              ATTİLA İLHAN
 

   

 
'... Kimlerin, Elinde Kalmıştık?'
1 Nisan  2002

 

Asım Sarp 'ı kim hatırlıyor? Ben hiç unutmadım: Gâvurdağları 'nın, dumanlı heybeti altına sinmiştim; harp, bütün cephelerde devam ediyor; '40 Karanlığı' nın ağır umutsuzluğu ve 'tehlikeli ihtimalleri' içindeyiz; bir yazısının, okuyanı Hemingway 'in ünlü romanına gönderen, o başlığı, her aklıma gelişinde, -nedendir bilmem-, yüreğimi tutuştururdu: ''Çanlar Bizim İçin Çalmıştı''. Sonradan Asım Sarp diye birisinin olmadığını, bu adı, sürgünde bulunan, toplumcu yazar Kemal Sülker 'in kullandığını, Ö. F. Toprak 'tan öğrenecektim; hani o, Karagümrük 'teki hasır iskemleli, esnaf kahvesi vardı ya, işte orada!...

 

Kemal Sülker dedin mi, orada dur! Onu hiç değilse, XX. yy ikinci yarısının, Türk İşçi Hareketi'nden herkes hatırlayacaktır: yanılmıyorsam, 46/47 'de çıkan 'Sendika' gazetesinden itibaren, şaşmaz ve yorulmaz bir gayretle, Türkiye 'de sendikacılığın seyrini izlemiş; daha önce, Lütfi Erişçi 'nin hazırladığı zemin üzerine, koskoca bir eser yükseltmiştir. Son defa, Ankara 'da görüşmüştük; yorgun, epeyce yaşlanmış; yine kibar ve sâkindi; o sıralar, TRT 'de ' Çalar Saat Programı'nı yapıyordum; epeyce gürültü koparmıştı; o, her zamanki gibi, beni yüreklendirdi: ümitsizliğe düştüğünü, hiç görmedim.

 

Kemal Sülker, eğer 'öbür tarafta', Türkiye 'deki İşçi Hareketi'ni izlemeyi sürdürüyorsa, şu sıralar en çok hayrete düştüğü şey; hiç kuşkusuz, DİSK 'le TÜRK/İŞ 'in yer değiştirmesi olacaktır: yahu, DİSK, TÜRK/İŞ, işçi sınıfının ve memleketin çıkarlarını görmezden geliyor diye, örgütlenmemiş miydi? İş nasıl böyle tersine döndü?

 

Avrupa tipi'ni bırakıp, Amerika türüne geçince...

 

Gençler bilmez, hadi onlar için sorunu, soldan ya da sağdan değil, ortadan ele almış bir ansiklopediden hatırlayalım:

 

''... TÜRK/İŞ'in, özellikle 1965 Seçimleri'nden sonra 'Kara Avrupa'sı' tipi sendikacılık anlayışından uzaklaşması ve sınıflar arası uzlaşmacı 'Amerikan tipi' sendikacı görüşünü benimseyip, 'partiler üstü' politika izleme kararı alması, bu konfederasyonun 1966'da yapılan Genel Kurulu'nda sert eleştirilere neden oldu...''

 

''... daha sonra da, Türkiye Mağden/İş, Lâstik/İş, Gıda/İş, Basın/İş ve Türk Mağden/İş (Zonguldak) sendikaları olağanüstü kongrelerini toplayarak (12 Şubat 1967) ayrı ayrı, Türkiye Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu'nu (DİSK) kurup, katılma kararını aldılar. Ertesi gün de İstanbul Valiliği'ne kuruluş dilekçelerini vererek, yasal işlemlerini tamamladılar...''

 

''... sendikaları adına kuruluş dilekçesini Kemal Türkler, Rıza Kuas; Mehmet Alpdündar, Kemal Nebioğlu ve İbrahim Güzelce verdiler. Bu sendika başkanları, yaptıkları açıklamada da 'Bizler, Türk İşçi Sınıfı'nın tüm çıkarları, hakları ve özgürlükleri ve de onuru için bir araya geldik' dediler...'' (Büyük Larousse, cilt 6, s. 3218)

 

Evet biliyorum, kurucu üyelerin bazıları, size başka bir örgütün kurucu üyelerini hatırlattı; doğrudur, Türkiye İşçi Partisi 'nin (TİP) kurucuları arasında olan, Rıza Kuas, Kemal Nebioğlu, Kemal Türkler ve İbrahim Güzelce, bu defa Türk İşçi Sınıfı 'nın haysiyet ve onurunu kurtarmak için, bir araya gelmiş ve DİSK 'i kurmuşlardı. 'Haysiyet ve onur' gerekçesi, son zamanlarda çok daha etkileyici -epeyce de rahatsız edici-; çünkü DİSK 'in, yeni 'marifetlerini' görüyor ve duyuyoruz da...

 

TÜRK/İŞ 'in de, DİSK 'in de ortaya çıkması, 'erken' Cumhuriyet dönemi nesilleri için, 'mucize' kabilinden şeylerdi; Kemal Sülker; bir keresinde demişti ki: ''-... olacak şey mi? Recep Peker, 30 'lu yıllarda, İzmir 'de faşizan 'İşçi taburları' örgütlemeye kalkışmıştı; CHP ilericiliği, köylü üzerine kurulmak isteniyordu, o dönemde yazılan romanları ve şiirleri okuyan biri, ülkede köylüden başka kimse yok zannedebilir! Ne yâni, işçileri köylü mü sanıyorlar?'' Yanılıp yakılıp, '-... şehir şiirleri ve romanları yazmaya heves ettiğim için, beni eleştiriyorlar' demiştim de!...

 

Doktorlar, doçentler,

profesörler neredesiniz?

 

Neden 'mucize' mi? Hay aklınızla yaşayın e mi? Siz 'Milli Şef Cumhuriyeti' nin; bırakın komünist'i, sosyalist'i, sosyal demokrat'ı, sol'u ve solcu'yu; düpedüz 'işçi' kelimesini bile, 'tabular' arasında saydığından habersiz misiniz?

 

1946 'da, 'sınıf esası üzerine cemiyet kurma' yasağı kaldırılmıştı ya, 'sosyalist' partilerle birlikte, sendikalar da, pıtrak gibi adeta yerden fışkırmaya başladı; CHP hükümeti, olayı disiplin altına alıp, kontrol edebilmek için, bir kanun hazırlıyor; adı aynen şöyle, 'İşçi ve İşveren 'Meslek' Dernekleri ve Dernek Birlikleri Hakkında Kanun'! Güler misiniz ağlar mısınız, 'Demokrasi' ye geçilirken, 'sendika' demekten korkuyorlar; o 'ilerici aydınlar' yok mu, hani operaya giden, Sophokles okuyan, Halkevi ve Köy Enstitüsü 'edebiyatı' içinde boğulan 'zevat'; ağızlarını açıp da, gık diyemiyorlar; o kadar ki, sendikacılar, gazetelerinde şu satırları yazıyor:

 

''... doktorlar, doçentler, profesörler, ordinaryüsler, neredesiniz? Memleketimizdeki anti/demokratik kanunlar serisine, bir yenisi katılmak üzeredir, Çalışma Bakanlığı tarafından hazırlanan 'İşçi ve İşveren Meslek Dernekleri ve Dernek Birlikleri Hakkında Kanun' tasarısını, görmemiş olamazsınız. Bu tasarının insan hak ve hürriyetlerine aykırı hükümler taşıdığını, kendi hak ve hukuk anlayışınıza bile uymadığını, hukuk mantığı, kanun tekniği bakımlarından dahi iler tutar yeri olmadığını elbette fark etmişsinizdir. Niçin susuyorsunuz?...'' (Sendika, 14 Aralık 1946)

 

Sonucu 'eskiler' bilir; yeniler için, Kemal Sülker 'in o son derece yararlı ve 'ibretâmiz' kitabından, aktarayım:

 

''... 'tasarı işçi sendikaları çevrelerinde şiddetle eleştirilirken, bazı siyasi hadiseler cereyan etti, artık partilerin, sendikaların ve yayın organlarının durumu nazikleşti.' 'Bu teşekküllerin hükümetçe zararlı addedilen faaliyete giriştikleri veya bazı siyasi cereyanlara âlet olmak temayülü gösterdikleri iddia olundu, hükümet bunları kapattı'. Sıkıyönetim komutanlığı emri ile sendikalar, işçi kulübü ve iki siyasi parti kapatılıp, mes'ulleri mahkemeye verildi, gazeteler de tâkibata maruz bırakıldı...'' (Türkiye'de Sendikacılık, s. 55. Sendika Kültürü. 1. 1955).

 

Bu iki partinin de adında 'sosyalist' kelimesi vardı; iyi de, Gâzi'nin Türkiye tasarımında, 'devlet sosyalistliği' yok muydu?

 

Kimlerin elinde kalmıştık?

İLETİŞİM edebiyatokyanus@gmail.com  
   
Reklam  
   
edebiyatokyanus 392968 ziyaretçi (754249 klik) kişi burdaydı!
=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=